روستایی در ایران که مردمانش زیر خاک زندگی می کردند + عکس

هر سال گردشگران زیادی از مسیر «اسکو - کندوان» گذر می کنند تا از روستای صخره ای و تاریخی کندوان بازدید کنند، بعد از طی مسیر ۴۴ کیلومتری از شهر تبریز، خانه های کندویی شکل روستای کندوان در دل صخره های عجیب و دیدنی خودنمایی می کند.

  1. ۲ هفته،۵ روز قبل
  2. ۰
روستای حیله‌ور
به گزارش نوداد (سکوی اجتماعی خبر)

در مسیر دو کیلومتری روستای صخره ای کندوان، وجود حفره های متعدد در دل کوه پایه ی بزرگ مجاور روستای کندوان، توجه ما را به خود جلب کرده و در کنار آن توقف می کنیم، در نگاه اول به طور دقیق نمی توان فهمید که حفره هایی در دل خاک به چه منظوری در دامنه کوه ایجاد شده اند. با پرس و جو از دستفروشان اطراف دامنه کوه، پی می بریم که این مکان، روستایی مدفون شده در دل خاک است.

شاید به ذهن کمتر کسی برسد که زمانی مردمانی زندگی در دل خاک را به روی آن ترجیح می دادند و خانه های خود را به صورت مخفیگاهی پنهان در میان رسوبات آتش فشانی می کندند یا شاید هم این مردمان خانه های خود را به عنوان مخفیگاهی برای حفاظت خود از دید دشمنان در جنگ یا درندگان وحشی ساخته اند، چنین روستای شگفت انگیز و پنهان در دو کیلومتری روستای معروف کندوان مستقر شده است.

کنار روستای حیله ور، دست فروش هایی با وانت به فروش محصولات خشکبار، پسته، گردو و لواشک مشغول هستند، برخی از مردم برای خرید در مسیر توقف کرده و سپس بدون توجه به چاله های حفر شده در دامنه کوه، مجددا به راه خود ادامه می دهند اما برخی نیز همان ابتدا متوجه این حفاری های عجیب شده و کنجکاوانه برای کشف آن، مسیر دامنه تا اواسط کوه را با پای پیاده طی می کنند.

برای بازدید وارد خانه های حفر شده می شویم که روزی با دست مردمان گذشته حفر شدند، داخل غارها  تاریک و البته بسیار خنک است، یک واحد مسکونی از سالن های متعدد تشکیل شده که با درب های کوچک به یکدیگر متصل می شوند. اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری آذربایجان شرقی رسوبات را از درون برخی حفاری ها تخلیه کرده ولی با این حال هنوز هم صدها واحد مدفون شده در دل خاک مانده است.

با معرفی خود به عنوان خبرنگار، گردشگران به جای پاسخگویی به سئوالاتم، سئوالات متعددی از من در مورد روستا پرس و جو می کنند.

روستای حیله ور مانند نامش هنوز هم از دیدها مخفی مانده است

یکی از گردشگران در خصوص روستای حیله ور، اظهار می کند: بنده اصالتا تبریزی هستم اما تاکنون از وجود چنین روستای عجیب و شگفت انگیز در نزدیکی کندوان بی خبر بودم، امروز نیز همراه میهمانمان برای بازدید از روستای صخره ای کندوان به این منطقه آمدیم تا این که به صورت اتفاقی با مشاهده ی فروشندگان در کنار این کوه، برای خرید توقف کرده و سپس متوجه وجود چنین مکانی شدیم.

وی ادامه می دهد: برای بنده بسیار تعجب آور است که چنین روستایی در نزدیکی تبریز مستقر است، اما کم تر افرادی از وجود آن با خبر هستند، در حین بازدید از اینجا، متوجه شدم مردم به طور انبوه به سمت روستای کندوان روانه هستند، اما کسی برای بازدید از اینجا توقف نکرده و بی تفاوت یا بی خبر از کنار آن رد می شود، البته حق هم دارند، چون در این مکان حتی تابلو راهنمایی برای معرفی آن نصب نشده است. خود ما به عنوان فرد بومی از وجود آن بی اطلاع بودیم چه برسد به توریسم خارجی که به مناطق ما ناآشنا و غریبه هستند، بسیار تأسف بار است توریستی بدون بازدید از این روستای جالب و عجیب از اینجا گذر کند.

وی با بیان این که روستای حیله ور مانند نامش هنوز هم از دیدها مخفی مانده است، اضافه می کند: معماری این روستا به گونه ای خاص طراحی شده که هوای داغ تابستانی بیرون به این خانه ها نفوذ نمی کند و از این رو هوای درون غارها خنک است. به نظر می رسد هنوز تحقیقات لازم از سوی میراث فرهنگی انجام نشده چرا که تاکنون باید این روستا به جاذبه ی گردشگری تبدیل و مملو از گردشگران داخلی و خارجی می شد.

وی بیان  می کند: متأسفانه اطلاعات اندکی در اینترنت در خصوص تاریخچه دقیق و مردمان روستا درج شده که  این مقدار اطلاعات برای ما کفایت نمی کند.

وی با انتقاد از نوشته های درج شده در برخی دیوار غارهای روستای حیله ور توسط افراد، اظهار می کند: متأسفانه به علت نبود نظارت و حفاظت کافی برخی از افراد حتی به آثار تاریخی رحم نکرده و روی دیوار غارها با اسپری جملاتی نوشته اند که این واقعا اقدامی تأسف بار است.

بعد از بازدید از خانه های روستای حیله ور جهت کسب اطلاعات با معاون سازمان میراث فرهنگی آذربایجان شرقی در این خصوص مصاحبه ای انجام می دهیم.

معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری آذربایجان شرقی ، با بیان این که خانه های روستای حیله ور به عنوان روستایی دست کن در میان رسوبات آتشفشانی کنده شده است، افزود: تاریخچه دقیق روستا هنوز به طور دقیق مشخص نشده اما طبق سفال های کشف شده در اطراف آن، گمان می بریم قدمت سکونت از قرن هفتم تا ۱۲ هجری قمری بوده و مربوط به دوره ایلخانی تا صفوی است، البته وجود قبرستانی در فاصله ۳۰۰ متری آن یعنی شمال غرب حیله ور نیز نشان دهنده سکونت افراد در قرون اسلامی است.

«محمد فتحی» با بیان این که در خصوص روستای حیله ور هنوز تحقیقات علمی دقیقی انجام نشده است، افزود: امسال برای نخستین بار ۳۰ میلیون تومان اعتبار جهت شناخت روستای حیله ور اختصاص یافته تا عرصه واقعی این روستا مشخص شده و بعد از مشخص شدن مساحت و حریم، از فضاهای داخلی و بیرونی آن نقشه برداری شود.

وی ادامه داد: بعد از انجام تحقیقات علمی، مطالعات تاریخی و باستان شناسی، اقدامات لازم جهت حفاظت و مرمت آن آغاز می شود تا بعد از مشخص شدن حریم حفاظتی، فضا برای گردشگری آماده شود.

وی با بیان این که سال ۸۴ روستای حیله ور با شماره ی ۱۲۶۲۲ در فهرست آثار ملی ثبت شده است، گفت: در کنار خانه ها آغور یا اصطبل برای حیوانات به صورت جداگانه ساخته شده تا حیوانات نیز از گرمای خانه ها بهره مند شوند و این نشان می دهد اکثر مردم ساکن در این خانه ها به دامداری و کشاورزی مشغول بودند، در داخل برخی واحدهای زیستی فضاهایی به عنوان تنور کشف شده که احتمال می رود این مکان نیز برای پخت و پز یا به عنوان سیستم گرمایشی استفاده می شد.

وی با بیان این که متأسفانه روستای حیله ور هنوز ناشناخته و مهجور مانده است، افزود: تاکنون فضاهای محدودی تخلیه شده و حفر قسمت های بالایی باقی مانده است، متأسفانه تابلو راهنمایی برای اطلاع سانی گردشگران در محوطه آن نصب نشده که امیدوارم با تأمین اعتبار مورد نیاز به زودی اقدامات لازم برای تبدیل این روستا به جاذبه گردشگری انجام شود.

وی خاطرنشان کرد: هنوز به طور قطعی علل متروکه شدن این روستا را نمی توان توضیح داد، چون تحقیقات کافی در این خصوص انجام نشده تا بتوان پی برد که آیا اهالی روستای کندوان قبل از مهاجرت در این روستا سکونت داشتند.

وی با بیان این که گام نخست باستان شناسی برای شناسایی این روستا انجام می گیرد، افزود: از سال ۸۴ تاکنون نهرهای جاری شده به این حفره ها ساماندهی شده و تعدادی از فضاها یعنی خانه های قدیمی نیز از رسوبات تخلیه شدند، اما هنوز تحقیقات علمی دقیقی روی آن انجام نشده است.

وی با بیان این که روستاهای مشابه مانند روستای حیله ور نیز در استان کشف شده است، اظهار کرد: روستای سور در بناب و معابد مهرپرست ورجوی در مراغه نیز از لحاظ معماری شبیه به روستای حیله ور هستند، به نظر می رسد این نوع معماری در مناطق کوهستانی، امن ترین و راحت ترین نوع معیشت بوده و با توجه مرغوبیت سنگ، این محل توسط گذشتگان برای زندگی انتخاب شده است.





همرسانی نوشتار: